Wilamowski – zapomniany język

133 udostępnień
133
0
0

Walka trwa

Aktualnie główną przeszkodą w pielęgnowaniu wilamowskiej tradycji językowej jest brak kadry lektorów. Takich bowiem pasjonatów jak Król, gotowych pracować i działać nieodpłatnie, siłą rzeczy nie ma wielu. Potrzebne są więc pieniądze. Te znajdą się, kiedy wilamowski zostanie uznany za język regionalny, do tego jednak potrzeba odpowiedniego ustawodawstwa. Inicjatywa ma poparcie posłów z Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych, którzy przygotowują projekt ustawy. Jeśli wystarczy im cierpliwości, a później parlamentarzystom dobrej woli, wilamowski stanie się drugim po kaszubskim językiem regionalnym* w Polsce.

Niestety na przełom ciągle czekamy. Zainteresowanie polityków zyskują bardziej medialne i popularne tematy niż ginący język. Świadczy o tym chociażby to, że wilamowski przetrwał do dziś i został zauważony tylko dzięki staraniom garstki zdeterminowanych zapaleńców, poświęcających swój czas, pracujących na zasadach wolontariatu, walczących o środki oraz zrozumienie, nie zaś instytucji stricte do takich spraw powołanych. Od skamieliny i nieomal egzotycznej ciekawostki, język wilamowski przeszedł do szkół, pojawił się w filmie, stał się obiektem badań w kraju oraz za granicą.

Refleksja. Być może, gdybyśmy potrafili tak skutecznie i masowo jednoczyć się w obronie naszego dziedzictwa kulturowego czy przyrodniczego, jak to robimy wobec tych spraw przeszłości, na które wpływu już nie mamy, może żylibyśmy dziś w innym kraju.

Wpływy i ciekawostki

Wilamowianie na dziecko mówią – s`kynd, na mężczyznę – der kłop, na połowę – hołp, na ćmę ślipok, a każde zwierzę to s`fi.

Wer zȧjn Wymysiöejer znaczy po wilamowsku: Jesteśmy z Wymysoü. A gdzie leży Wymysoü? Na ziemi dawnego księstwa Auswynca an Nojśtot, między Zawyś i Hylćadiöf, nieopodal Brejskia.

Wpływy innych języków w języku wilamowskim:

niemiecki:  dyr waeg – droga (der Weg)
dyr faeind – wróg (der Feind)
dyr hund – pies (der Hund)
niderlandzki:śraeiva – pisać (schrijven)
olifant – słoń (olifant)
fuylgia – słuchać (fulgia)
angielski :komp – grzebień (comb)
śtarwa – głodować (starve)
kyng – król (king)
polski:   dyr kominiorz – kominiarz
dyr uöbroz – obraz
dy półbutkia – buciki

Sprawdź jak nazywasz się po wilamowsku! -> dajnoma.etnograficzna.pl



* Statusem języka regionalnego objęte są niektóre języki w pozostałych krajach Unii Europejskiej:

  • w Wielkiej Brytanii: walijski, gaelicki, szkocki;
  • we Francji: szampański, oksytański, alzacki, bretoński;
  • w Niemczech: dolnosaksoński, dolnołużycki, górnołużycki.

może Ci się spodobać