Nerwica natręctw, © Adobe Stock

Nurt poznawczo-behawioralny | Przegląd

3 udostępnień
3
0
0

Terapia polega na psychoedukacji, czyli zastępowaniu dysfunkcyjnych, nawykowych reakcji w odpowiedzi na bodźce zewnętrzne, korzystnymi wzorami myślenia i zachowania. Uważana jest za jedną z najskuteczniejszych terapii, której widoczne efekty są poparte naukowymi dowodami.

Za początek nurtu poznawczo-behawioralnego uznaje się lata 60. XX w., chociaż to podejście czerpie z osiągnięć behawioryzmu, który rozwinął się już w latach 20. XX w.

Pionierzy nurtu poznawczo-behawioralnego i ich koncepcje:
  • Aaron T. Beck – Terapia poznawcza
  • John B. Watson – Behawioryzm
  • Albert Ellis – Racjonalno-emotywna terapia zachowań
  • Donald Meichenbaum – Poznawcza modyfikacja behawioralna.
Terapia poznawczo-behawioralna w 7 punktach:
  1. Terapia zorientowana na jasno określony, realny do osiągnięcia cel, ukierunkowane działanie i pomiar konkretnych efektów zmiany, zamiast na postawienie diagnozy zaburzeń psychicznych.
  2. Proces terapeutyczny jest skoncentrowany na tu i teraz, czyli myślach, emocjach i postępowaniu człowieka w czasie teraźniejszym oraz poprawie jego stanu i postrzegania zdarzeń w chwili obecnej.
  3. Zaburzenia są wywoływane przez szkodliwe, wyuczone wzorce zachowania w reakcji na bodźce dostarczone z otoczenia. Negatywna reakcja nawykowa jest natomiast zdeterminowana przez błędy poznawcze i skorelowane z nimi dysfunkcyjne założenia.
  4. Poprawę kondycji pacjenta osiąga się przez uświadomienie mu natury problemu, wygaszenie nieadekwatnej reakcji na bodziec, modyfikację irracjonalnych przekonań i wypracowanie akceptowalnych, dostosowanych schematów emocjonalnych i postępowania.
  5. Przymierze terapeutyczne – relacja z terapeutą ma partnerski charakter, a sesje są pełne empatii, ciepła, wzajemnego zaufania i szacunku.
  6. Zadania domowe odgrywają znaczną rolę w procesie terapeutycznym. Pozwalają utrwalić nabyte umiejętności i wykorzystać je do samodzielnego rozwiązywania problemów w przyszłości.
  7. Dialog sokratejski – polega na zadawaniu przez terapeutę odpowiednio sformułowanych pytań, dzięki którym pacjent uświadamia sobie własne zniekształcenia poznawcze.
Wskazania do stosowania terapii poznawczo-behawioralnej

Tę metodę jako niezwykle skuteczną stosuje się preferencyjnie w pracy z takimi zaburzeniami jak: nerwica natręctw, nerwowe tiki, napady panicznego lęku, zespół lęku uogólnionego, fobie proste i społeczne.

Badania przekonują o wysokiej efektywności tego podejścia także w leczeniu zaburzeń nastroju, depresji, PTSD (stres pourazowy).

Terapia jest też wskazana w przypadkach: problemów związanych z nadużywaniem substancji, zaburzeń odżywiania, zaburzeń osobowości typu kompulsywno-obsesyjnego.

Często używa się technik poznawczo-behawioralnych w terapii dzieci i młodzieży z autyzmem, ADHD, zachowaniami agresywnymi.

Czas trwania terapii

Leczenie w nurcie poznawczo-behawioralnym jest krótkookresowe, mieści się z reguły w przedziale od kilku tygodni do sześciu miesięcy. Czasem, gdy problem jest wyjątkowo skomplikowany, proces terapeutyczny może się przedłużyć. Pacjenci uczęszczają na sesje raz w tygodniu.

może Ci się spodobać
moc pisania

Moc pisania

Kto Cię wysłucha, gdy przeżywasz trudne emocje? Kto zawsze znajdzie dla Ciebie czas? Kto nigdy nie oceni i…

Z każdej historii bierz, co najlepsze

Życie nie zawsze jest kolorowe. Czasami mierzymy się z wymagającymi sytuacjami. Trudna relacja, stracone pieniądze, rozstanie, wredna szefowa,…